Garanti Süresindeki Asansörde Bakım Sorumluluğu

İÇERİK (MARKDOWN)

Garanti süresindeki bir asansörde “bakımı kim yapacak?”, “ücreti kim ödeyecek?”, “başka bakım firmasıyla çalışırsak garanti bozulur mu?” gibi sorular, hem apartman/site yönetimleri hem de asansör bakım firmaları için çok kritik konulardır. Çünkü asansör yeni teslim edilmiş olsa bile, kullanım başladıktan sonra aylık bakım, arıza takibi, garanti belgesi, bakım sözleşmesi ve periyodik kontrol birbirinden ayrı ama bağlantılı süreçler hâline gelir. Bu yazıda, 2026 Türkiye uygulaması açısından garanti süresindeki asansörde bakım sorumluluğunu sade, pratik ve sahada uygulanabilir şekilde ele alacağız.

Garanti Süresindeki Asansör Ne Demektir?

Garanti süresindeki asansör, piyasaya arz edilmiş, tescil süreci tamamlanmış veya kullanılmaya başlanmış yeni asansörün, garanti belgesinde belirtilen süre içinde bulunmasıdır. Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği’nin amacı; asansörlerin can ve mal güvenliğini tehdit etmeyecek şekilde işletilmesi, bakımı, garanti ve satış sonrası hizmetlerinin belirlenmesidir. Yönetmeliğin 06.04.2019 tarihli ve 30737 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandığı belirtilmektedir. ([kontder.com.tr][1])

Genel uygulamada yeni asansörler için garanti, sadece “parça bozulursa ücretsiz değişir” anlamına gelmez. Garanti süreci; montaj firması, yetkili servis, bina sorumlusu ve bakım kayıtları açısından düzenli takip gerektirir. Çünkü asansör, buzdolabı ya da klima gibi pasif bir cihaz değildir; her gün insan taşır, hareketli güvenlik aksamları vardır ve düzenli bakım yapılmadığında risk doğurabilir.

Garanti sürecinde dikkat edilmesi gereken temel noktalar şunlardır:

• Asansörün garanti belgesi bina yönetiminde bulunmalıdır.
• Bakım sözleşmesi yazılı olmalıdır.
• Her bakım kayıt altına alınmalıdır.
• Arıza ve müdahale geçmişi saklanmalıdır.
• Periyodik kontrol raporları dosyalanmalıdır.
• Yetkisiz müdahaleye izin verilmemelidir.

Garanti, bakımın yerine geçmez. Garanti süresinde olmak, asansörün bakımsız bırakılabileceği anlamına gelmez.

Garanti Süresinde Bakımı Kim Yapmalı?

Garanti süresindeki asansörde bakım sorumluluğunun merkezinde iki taraf vardır: asansörü monte eden firma veya onun yetkili servisi ile bina sorumlusu.

Mevzuat metinlerinde, yeni asansöre yönelik garanti süresi boyunca sunulacak bakım hizmetinin, bina sorumlusu başka bir asansör monte eden veya onun yetkili servisiyle sözleşme yapacağını beyan etmezse, asansörü piyasaya arz eden asansör monte eden veya onun yetkili servisi tarafından verileceği belirtilir. Ayrıca yeni asansörün en az üç yıl garanti edileceği ve garanti kapsamında azami tamir süresinin on beş günü aşamayacağı ifade edilir. ([LEXPERA][2])

Bu noktada pratik yorum şudur: Bina yönetimi garanti süresi içinde bakım için ilk olarak montajı yapan firma veya onun yetkili servisiyle ilerlemeyi tercih eder. Çünkü asansörün projesini, kullanılan ekipmanı, kumanda sistemini, kapı markasını, güvenlik aksamlarını ve montaj detaylarını en iyi bilen taraf genellikle montaj firmasıdır.

Ancak bina yönetimi, garanti süresi içinde başka bir bakım firmasıyla çalışma kararı alabilir. Bu durumda konu sadece “daha uygun fiyatlı bakım” olarak değerlendirilmemelidir. Çünkü garanti sorumluluğu, bakım yetkisi, arıza müdahalesi ve ileride çıkabilecek uyuşmazlıklar açısından yazılı kayıtlar çok önemlidir.

Montaj Firması veya Yetkili Servisin Rolü

Garanti süresinde montaj firması ya da onun yetkili servisi şu alanlarda sorumluluk üstlenir:

• Garanti belgesinde belirtilen şartlara uygun hizmet vermek
• Bakım kılavuzuna göre bakım yapmak
• Arıza durumunda garanti kapsamını değerlendirmek
• Gerekli onarım ve parça değişimlerini kayıt altına almak
• Bakım sonrası bina sorumlusuna belge sunmak
• Can ve mal güvenliği açısından risk varsa yazılı bilgilendirme yapmak

Bu nedenle garanti süresindeki bir asansörde bakım firması değişikliği yapılacaksa, karar sadece aylık bakım bedeline göre verilmemelidir. Yeni çalışılacak firmanın teknik yeterliliği, TSE hizmet yeterlilik durumu, teknik ekip yapısı, kayıt düzeni ve acil müdahale kapasitesi mutlaka incelenmelidir.

Bina Sorumlusunun Yükümlülükleri Nelerdir?

Bina sorumlusu; apartman yöneticisi, site yönetimi, bina sahibi veya yapıdan sorumlu kişi/kurul olabilir. Garanti devam ediyor olsa bile, asansörün güvenli işletilmesi konusunda bina sorumlusunun pasif kalma hakkı yoktur.

Asansör bakımında bina sorumlusunun temel yükümlülüğü, asansörün güvenli çalışması için aylık bakımın ve yıllık periyodik kontrolün yaptırılmasını sağlamak olarak özetlenebilir. İlgili yönetmelik metinlerinde bina sorumlusunun asansörün ayda bir bakımını ve yılda bir periyodik kontrolünü yaptırmaktan sorumlu olduğu ifade edilmektedir. ([LEXPERA][3])

Bina sorumlusunun garanti sürecindeki pratik görevleri şunlardır:

1. Garanti belgesini teslim almak ve saklamak
2. Bakım sözleşmesini yazılı yapmak
3. Her bakım formunun bir nüshasını almak
4. Arıza kayıtlarını düzenli tutmak
5. Periyodik kontrol tarihlerini takip etmek
6. Kırmızı, sarı, mavi veya yeşil etiket durumunu izlemek
7. Yetkisiz kişilerin asansöre müdahalesini engellemek
8. Tehlikeli durumda asansörü kullandırmamak ve bakım firmasına bildirmek

Özellikle apartmanlarda sık görülen hata şudur: “Asansör yeni, zaten garantili, bir şey olmaz.” Bu yaklaşım yanlıştır. Yeni asansörde de kapı kilidi ayarı, fotosel hizası, fren kontrolü, kuyu temizliği, yağlama, halat gerginliği, buton arızası, kat seviye ayarı gibi konular düzenli bakım gerektirir.

Garanti Süresinde Başka Bakım Firmasıyla Çalışılır mı?

Evet, bina sorumlusu garanti süresi içinde başka bir asansör monte eden veya onun yetkili servisiyle bakım sözleşmesi yapabilir. Ancak burada çok dikkatli olunmalıdır. Çünkü mevzuat metinlerinde, bina sorumlusunun garanti süresi içinde başka bir asansör monte eden veya onun yetkili servisi ile sözleşme imzalaması hâlinde, asansörü piyasaya arz eden asansör monte edenin garanti ile ilgili sorumluluklarının ortadan kalkacağı belirtilir. ([LEXPERA][3])

Bu ifade sahada çok önemlidir. Çünkü bina yönetimi yalnızca düşük bakım fiyatı için firma değiştirirse, ileride ciddi bir arıza çıktığında montaj firması “asansöre garanti süresinde başka firma müdahale etti” diyebilir. Bu da hem maliyet hem de sorumluluk tartışması doğurur.

Elbette her durumda garanti otomatik olarak tartışmasız şekilde kaybedilir demek doğru olmaz; olayın içeriği, sözleşme, müdahale kayıtları, arızanın nedeni ve teknik raporlar önemlidir. Fakat pratikte bina yöneticisi açısından en güvenli yol, karar vermeden önce yazılı bilgilendirme almak ve bakım sözleşmesini dikkatle incelemektir.

Durum	Bina Yönetimi Açısından Risk	Pratik Öneri
Montaj firması veya yetkili servisiyle devam etmek	Düşük	Garanti ve bakım kayıtlarını düzenli saklayın
Garanti süresinde başka firmaya geçmek	Yüksek	Yazılı beyan, sözleşme ve teknik durum raporu alın
Yetkisiz kişiye müdahale ettirmek	Çok yüksek	Kesinlikle izin vermeyin
Bakım formu almadan bakım yaptırmak	Orta-yüksek	Her bakım sonrası imzalı kayıt alın
Arızayı sözlü bildirmek, kayıt açmamak	Orta	Arızaları tarih-saat bilgisiyle yazılı kaydedin

Bakım Ücreti Garanti Kapsamında mı?

Garanti süresindeki asansörlerde en çok karıştırılan konulardan biri de bakım ücretidir. Bina yöneticileri bazen “Asansör garantiliyse bakım ücretsiz olmalı” diye düşünebilir. Ancak bakım ücretinin garanti kapsamında olup olmadığı, genellikle asansör yapım sözleşmesinde, satış şartlarında veya bakım sözleşmesinde belirlenir.

Mevzuat metinlerinde garanti süresi içindeki bakım ücretiyle ilgili şartların, asansör monte eden ile asansör yaptırıcısı arasında imzalanacak asansör yapım sözleşmesinde belirleneceği ifade edilmektedir. ([LEXPERA][3])

Bu yüzden bina yönetiminin şu belgeleri kontrol etmesi gerekir:

• Asansör yapım sözleşmesi
• Garanti belgesi
• Bakım sözleşmesi
• Teslim tutanağı
• İlk periyodik kontrol raporu
• Tescil belgesi
• Fatura ve ek protokoller

Bazı projelerde garanti süresi içinde belirli bakım hizmetleri pakete dahil olabilir. Bazı projelerde ise garanti, sadece imalat/montaj kaynaklı arıza ve parça kusurlarını kapsar; aylık bakım ayrıca ücretlendirilir. Burada önemli olan, sözleşmede ne yazdığıdır.

Ücretsiz Onarım ile Aylık Bakımı Karıştırmayın

Garanti kapsamındaki ücretsiz onarım, asansörde garantiye giren bir kusur oluştuğunda devreye girer. Aylık bakım ise asansörün güvenli ve sağlıklı çalışması için düzenli yapılan kontrol, ayar, yağlama, temizlik ve test işlemleridir.

Örneğin:

• Kapı makarası kullanım kaynaklı aşınmışsa garanti dışı değerlendirilebilir.
• Montaj kaynaklı bir kapı hizalama problemi garanti kapsamında ele alınabilir.
• Kullanıcı darbesiyle kırılan kabin butonu garantiye girmeyebilir.
• Üretim hatalı bir güvenlik aksamı garanti kapsamında değişebilir.

Bu ayrım net yapılmadığında bina yönetimi ile bakım firması arasında gereksiz tartışmalar çıkabilir. En sağlıklı yöntem, her arıza için kısa bir teknik açıklama ve fotoğraflı kayıt tutmaktır.

Bakım Kayıtları Neden Garanti Kadar Önemlidir?

Garanti süresinde en güçlü belge, yalnızca garanti belgesi değildir. Düzenli bakım kayıtları da en az onun kadar önemlidir. Çünkü ileride bir arıza, kaza, periyodik kontrol uygunsuzluğu veya ücret anlaşmazlığı çıktığında ilk bakılacak yer bakım geçmişidir.

İlgili yönetmelik düzenlemelerinde, her bakımda yapılan işlemlerin kayıt altına alınması, bir nüshasının bina sorumlusuna iletilmesi ve bakım kayıtlarının bina sorumlusu tarafından muhafaza edilmesi gerektiği belirtilir. ([LEXPERA][3])

İyi bir bakım kaydında şu bilgiler bulunmalıdır:

• Bakım tarihi ve saati
• Asansör kimlik bilgisi
• Bina adı ve adresi
• Bakımı yapan teknisyen
• Yapılan kontroller
• Tespit edilen eksikler
• Değiştirilen parça varsa parça bilgisi
• Kullanıcı kaynaklı hasar notu
• Fotoğraf veya açıklama
• Bina yetkilisi imzası
• Bir sonraki önerilen işlem

Bu kayıtlar kâğıt ortamında tutulabilir; ancak çok sayıda bina ve asansöre bakan firmalarda kâğıt formlar zamanla kaybolabilir. Bu nedenle bakım kayıtlarını Asansorex gibi bir asansör bakım takip yazılımıyla dijital tutmak, garanti sürecinde “hangi asansöre ne zaman kim müdahale etti?” sorusunun cevabını saniyeler içinde bulmayı sağlar.

Periyodik Kontrol ve Etiket Süreci Garantiyle Karıştırılmamalı

Garanti süresi devam eden bir asansörün periyodik kontrolden muaf olduğunu düşünmek ciddi bir hatadır. Garanti ayrı, periyodik kontrol ayrı bir süreçtir. Asansör yeni olsa bile ilgili periyodik kontrol yükümlülükleri takip edilmelidir.

Türkiye’de periyodik kontrol sonucunda genel uygulamada şu etiketlerle karşılaşılır:

Etiket Rengi	Genel Anlamı	Bina Yönetimi Ne Yapmalı?
Yeşil etiket	Uygun	Kayıtları saklayıp düzenli bakıma devam etmeli
Mavi etiket	Hafif kusurlu	Rapordaki eksikleri takip etmeli
Sarı etiket	Kusurlu	Belirtilen sürede eksikleri gidermeli
Kırmızı etiket	Güvensiz	Kullanımı durdurup acil aksiyon almalı

Garanti süresinde sarı veya kırmızı etiket alınması, bina yönetimi için ciddi bir uyarıdır. Bu durumda “nasıl olsa garantili” demek yerine, rapordaki uygunsuzlukların kime ait sorumluluk alanına girdiği belirlenmelidir. Montaj kaynaklı eksik, bakım ihmali, kullanım hatası veya sonradan yapılan müdahale ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Bakım firması açısından da periyodik kontrol raporu önemlidir. Çünkü raporda yazan eksiklerin ne zaman bildirildiği, ne zaman tekliflendirildiği, hangi parçanın beklendiği ve bina yönetiminin onay verip vermediği kayıt altına alınmalıdır.

Bakım Firmaları İçin Pratik Sorumluluk Yönetimi

Garanti süresindeki asansörlere bakım veren firmalar için en önemli konu, teknik müdahalenin yanında iletişim ve kayıt disiplinidir. Çünkü garanti dönemindeki her işlem, ileride montaj firması, bina yönetimi veya denetim tarafında gündeme gelebilir.

Bakım firmaları şu prensipleri uygulamalıdır:

• Garanti belgesini ve mevcut bakım sözleşmesini görmeden işe başlamamalı
• İlk girişte detaylı durum tespit raporu hazırlamalı
• Asansörde önceki müdahale izlerini kayıt altına almalı
• Bina yönetimine garanti etkileri hakkında yazılı bilgilendirme yapmalı
• Arıza ve bakım işlemlerini fotoğraflı belgelemeli
• Parça değişimlerinde garanti kapsamı/dışı ayrımını net yazmalı
• Yetkisiz müdahaleyi tespit ederse bina sorumlusunu yazılı uyarmalı

Örneğin garanti süresinde başka bir firmadan devralınan asansörde kapı kilidi, fren balatası, regülatör halatı, kumanda kartı veya fotosel sistemiyle ilgili sorun varsa, bakım firması “geldik, baktık, çıktık” yaklaşımıyla ilerlememelidir. Mutlaka başlangıç durumunu belgelemelidir.

Bu noktada Asansorex üzerinden bakım formu, arıza kaydı, fotoğraf, teknisyen notu ve müşteri onayı tek yerde tutulduğunda, bakım firması hem teknik işini düzenli yürütür hem de ileride doğabilecek sorumluluk tartışmalarında daha sağlam kayıt sunabilir.

Bina Yöneticileri İçin Kontrol Listesi

Garanti süresindeki asansörde bina yöneticisinin tüm teknik detayları bilmesi beklenmez. Ancak doğru soruları sorması gerekir. Aşağıdaki liste, apartman ve site yöneticileri için pratik bir kontrol çerçevesi sunar.

• Garanti belgesi teslim alındı mı?
• Garanti başlangıç tarihi net mi?
• Asansör tescil belgesi var mı?
• İlk periyodik kontrol raporu dosyada mı?
• Aylık bakım sözleşmesi yazılı mı?
• Bakımı yapan firma montaj firması mı, yetkili servis mi, başka firma mı?
• Başka firmayla çalışılıyorsa garanti etkisi yazılı değerlendirildi mi?
• Her bakım sonrası form alınıyor mu?
• Arıza bildirimleri kayıt altına alınıyor mu?
• Periyodik kontrol tarihi takip ediliyor mu?
• Etiket rengi ve rapor sonucu biliniyor mu?
• Yetkisiz müdahaleye karşı bina sakinleri bilgilendirildi mi?

Bu soruların cevabı net değilse, garanti sürecinde bina yönetimi ileride sorun yaşayabilir. Özellikle yönetim değişikliklerinde evrakların yeni yönetime eksiksiz devredilmesi çok önemlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Garanti süresindeki asansörün aylık bakımı zorunlu mu?

Evet. Asansör garanti kapsamında olsa bile aylık bakım ihmal edilmemelidir. Garanti, bakım zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Bina sorumlusu, asansörün güvenli işletilmesi için düzenli bakım sürecini takip etmelidir.

Garanti süresinde başka bakım firmasıyla çalışırsak garanti bozulur mu?

Mevzuat metinlerinde, bina sorumlusunun garanti süresi içinde başka bir asansör monte eden veya onun yetkili servisiyle sözleşme imzalaması hâlinde, asansörü piyasaya arz eden firmanın garanti ile ilgili sorumluluklarının ortadan kalkacağı belirtilir. Bu nedenle firma değişikliği yapılmadan önce yazılı değerlendirme alınmalıdır.

Garanti süresinde bakım ücreti bina yönetimine mi aittir?

Bakım ücretinin garanti kapsamında olup olmadığı, genellikle asansör yapım sözleşmesi ve bakım sözleşmesindeki şartlara bağlıdır. Bazı projelerde bakım dahil olabilir, bazılarında ise aylık bakım ayrıca ücretlendirilir.

Garanti belgesi yoksa bina yönetimi ne yapmalı?

Bina yönetimi, asansörü monte eden firmadan garanti belgesini, tescil evraklarını, ilk periyodik kontrol raporunu ve bakım sözleşmesini talep etmelidir. Bu belgeler olmadan garanti sürecini sağlıklı takip etmek zordur.

Periyodik kontrolde kırmızı etiket alınırsa garanti devam eder mi?

Kırmızı etiket, asansörün güvensiz bulunduğunu gösterir ve acil aksiyon gerektirir. Garanti devam ediyor olabilir; ancak önce uygunsuzluğun nedeni belirlenmelidir. Montaj hatası, bakım ihmali, kullanıcı kaynaklı hasar veya yetkisiz müdahale ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Bakım kayıtları dijital tutulabilir mi?

Evet. Bakım kayıtlarının düzenli, erişilebilir ve gerektiğinde sunulabilir olması önemlidir. Dijital bakım takip sistemleri; fotoğraf, imza, teknisyen notu ve arıza geçmişini tek yerde saklayarak bina yönetimi ve bakım firması için ciddi kolaylık sağlar.

Özet

Garanti süresindeki asansörde bakım sorumluluğu, yalnızca “asansör yeni, garanti var” cümlesiyle açıklanamaz. Garanti sürecinde montaj firması veya yetkili servis, bina sorumlusu, bakım sözleşmesi, bakım kayıtları ve periyodik kontrol raporları birlikte değerlendirilmelidir.

Bina yöneticisi açısından en önemli görev; garanti belgesini saklamak, aylık bakımı aksatmamak, bakım formlarını almak ve yetkisiz müdahaleye izin vermemektir. Bakım firması açısından ise en önemli konu; yaptığı her işlemi kayıt altına almak, garanti kapsamı konusunda şeffaf olmak ve bina yönetimini yazılı bilgilendirmektir.

Kısacası garanti, güvenli işletmenin yerine geçmez; sadece doğru yönetildiğinde bina yönetimini ve bakım firmasını koruyan bir çerçeve sunar. Doğru sözleşme, düzenli bakım ve eksiksiz kayıt sistemiyle garanti süreci hem teknik hem hukuki açıdan çok daha sorunsuz yönetilir.