Kabin İçi Bilgilendirme Levhası Yasal Gereklilikleri

İÇERİK (MARKDOWN)

Asansör kabininde görülen kapasite plakası, CE işareti, kimlik numarası ve renkli kontrol etiketi yalnızca bilgilendirme amacı taşıyan aksesuarlar değildir. Bu işaretlerin bir bölümü doğrudan mevzuat gereğidir; bir bölümü ise asansörün uygunluk, tescil ve periyodik kontrol sürecinin izlenebilmesini sağlar. Eksik, okunamayan veya teknik dosyayla uyuşmayan bir levha, periyodik kontrolde uygunsuzluk oluşturabileceği gibi kullanıcıların asansörü yanlış kapasiteyle kullanmasına da neden olabilir.

Bu rehberde, 2026 Türkiye uygulaması açısından kabin içi bilgilendirme levhasında hangi bilgilerin bulunması gerektiğini, levhaların kim tarafından hazırlanacağını, nereye yerleştirileceğini ve bina yöneticisi ile bakım firmasının hangi kontrolleri yapması gerektiğini ele alacağız.

Kabin İçi Bilgilendirme Levhası Tek Bir Etiketten İbaret Değildir

Sektörde “asansör bilgi levhası” denildiğinde çoğu zaman bütün işaretler tek bir plaka gibi düşünülür. Oysa kabin içinde farklı amaçlara hizmet eden birkaç ayrı işaret bulunabilir:

• Taşıma kapasitesi ve azami kişi sayısını gösteren plaka
• CE uygunluk işareti
• Asansör kimlik numarası etiketi
• Periyodik kontrol sonucunu gösteren renkli bilgi etiketi
• Asansörün tasarımına bağlı olarak özel kullanım veya tahliye talimatları
• Bakım firması ve acil çağrı iletişim bilgileri

Bunların tamamı aynı kurum tarafından düzenlenmez. Örneğin kapasite ve uygunluk bilgileri asansörü piyasaya arz eden monte edenin sorumluluğundayken, asansör kimlik numarası ile renkli periyodik kontrol etiketi A tipi muayene kuruluşu tarafından oluşturulur.

Bu ayrım önemlidir. Bakım firmasının kendi logosunu taşıyan bir iletişim etiketi, resmi periyodik kontrol etiketinin yerine geçmez. Aynı şekilde yeşil renkli herhangi bir firma etiketi de asansörün uygun olduğunu gösteren resmi yeşil bilgi etiketi sayılamaz.

Kabin İçinde Bulunması Gereken Temel Bilgiler

Kabin içinde karşılaşılması gereken başlıca levha ve işaretler aşağıdaki şekilde özetlenebilir:

Levha veya işaret	Bulunması gereken temel bilgi	Düzenleyen veya iliştiren	Temel yerleşim
Kapasite plakası	Beyan yükü ve azami yolcu sayısı	Asansör monte eden	Kabin içinde kolay görülebilen yer
CE işareti	CE işareti ve gerektiğinde onaylanmış kuruluş numarası	Asansör monte eden	Görünür, okunaklı ve kalıcı biçimde kabin içinde
Asansör kimlik etiketi	Asansöre özel kimlik numarası	A tipi muayene kuruluşu	Kumanda butonu hizasında, tabandan en az 160 cm yüksekte
Periyodik kontrol etiketi	Yeşil, mavi, sarı veya kırmızı kontrol sonucu	A tipi muayene kuruluşu	Kabinde kumanda paneli çevresi ve ana durak
Özel tahliye talimatı	Kullanıcının dış yardım almadan çıkmasına ilişkin talimat	Asansör monte eden	Yalnızca bu şekilde tasarlanmış asansörlerde görünür yerde
Acil iletişim bilgisi	Bakım firması veya kurtarma hizmeti iletişim bilgileri	Bakım firması veya bina sorumlusu	Alarm butonuna yakın, resmi etiketleri kapatmayacak yerde

Asansör Yönetmeliği’nin temel sağlık ve güvenlik gereklerine göre her kabinde, taşınabilecek azami yolcu sayısı ile beyan yükünün kilogram cinsinden değerini açıkça gösteren ve kolay görülebilen bir plaka bulunmalıdır. ([Hakediş.org][1])

Kapasite Plakasında Hangi Bilgiler Bulunmalıdır?

Beyan yükü

Beyan yükü, asansörün normal kullanım şartlarında taşımasına izin verilen azami yükü ifade eder. Bu değer kilogram cinsinden yazılmalıdır.

Örnek bir gösterim şu şekilde olabilir:

BEYAN YÜKÜ: 630 kg

Levha üzerindeki değer, asansörün teknik dosyası, AB uygunluk beyanı, tescil bilgileri ve periyodik kontrol kayıtlarıyla uyumlu olmalıdır. Kabin dekorasyonu yenilenirken yalnızca eski levhaya bakılarak yeni bir plaka hazırlanmamalıdır. Özellikle kapsamlı revizyon geçirmiş veya eski belgelerinde farklı bilgiler bulunan asansörlerde teknik dosya kontrol edilmelidir.

Azami yolcu sayısı

Kapasite plakasında kilogram değerinin yanında asansörün taşıyabileceği azami kişi sayısı da açıkça belirtilmelidir.

Örnek:

AZAMİ: 8 KİŞİ

Kişi sayısı, bina yöneticisinin veya etiket üreticisinin yaptığı basit bir bölme işlemiyle belirlenmemelidir. Asansörün kabin alanı, beyan yükü ve piyasaya arz edildiği dönemde geçerli olan teknik gereklilikler birlikte değerlendirilir.

Kapasite plakasındaki kilogram ve kişi değerleri tahmini değil, asansörün onaylanmış teknik verilerine dayalı olmalıdır.

İlave tanıtım bilgileri

Yeni asansörlerde veya yenilenen tanıtım plakalarında aşağıdaki bilgilerin aynı plaka üzerinde bulunması uygulamada faydalıdır:

• Asansör monte eden firmanın unvanı
• Asansörün seri veya tesis numarası
• Montaj veya yapım yılı
• Asansör tipi
• CE işareti
• Onaylanmış kuruluş kimlik numarası

Ancak bu bilgilerin eklenmesi sırasında kapasite ve kişi sayısı geri planda bırakılmamalıdır. Kullanıcının ilk bakışta görmesi gereken iki temel değer kilogram kapasitesi ve azami kişi sayısıdır.

CE İşareti ve Asansör Kimlik Numarası

CE işaretinin kabin içindeki yeri

Asansör Yönetmeliği kapsamındaki asansörlerde CE işareti, asansör piyasaya arz edilmeden önce kabine iliştirilmelidir. İşaretin görünür, okunaklı ve silinmeyecek şekilde bulunması gerekir. İlgili uygunluk değerlendirme işleminde görev alan onaylanmış kuruluşun kimlik numarası da CE işaretinin yanında yer alabilir veya bulunması gerekebilir. ([Eur-lex][2])

CE işareti bakım firmasının kalite belgesi değildir. Asansörün ilgili uygunluk değerlendirme sürecinden geçtiğini gösterir. Bu nedenle kabin kaplaması değiştirilirken CE işareti sökülmemeli, kaybolmamalı veya başka bir firmanın etiketiyle kapatılmamalıdır.

CE işaretinin zarar görmesi halinde rastgele internetten indirilen bir CE logosunun yapıştırılması doğru değildir. Öncelikle asansörün uygunluk belgeleri ve monte eden bilgileri kontrol edilmelidir.

Asansör kimlik numarası etiketi

Türkiye’de periyodik kontrole tabi her asansör için bir defaya mahsus olmak üzere asansör kimlik numarası oluşturulur. Bu numara, binadaki asansörün kayıt sisteminde diğer asansörlerden ayrılmasını sağlar.

Asansör kimlik etiketi genel uygulamada:

• 85 × 50 mm ölçüsünde,
• Alüminyum esaslı yapıştırma etiket şeklinde,
• Gri zemin üzerine siyah yazılı,
• Kolay sökülemeyecek biçimde,
• Kabin kumanda butonu hizasında,
• Kabin tabanından en az 160 cm yükseklikte

yerleştirilir. Kimlik numarası doğrudan kabin kumanda panelinde kalıcı biçimde bulunuyorsa ayrıca etiket iliştirilmesi gerekmez.

Asansör kimlik numarası, bakım firmasının müşteri veya cihaz koduyla karıştırılmamalıdır. Bakım firması kendi sisteminde AS-125, BLOK-A-01 gibi kodlar kullanabilir; ancak bu kodlar resmi asansör kimlik numarasının yerine geçmez.

Kimlik numarası etiketinin kullanım ömrü boyunca korunması ve gerektiğinde yenilenmesinin sağlanması bina sorumlusunun yükümlülüğündedir. ([LEXPERA][3])

Renkli Periyodik Kontrol Etiketi Nasıl Olmalıdır?

Asansörlerin periyodik kontrolü sonucunda A tipi muayene kuruluşu tarafından dört farklı renkten biri kullanılır:

Etiket rengi	Değerlendirme	Genel anlamı
Yeşil	Uygun	Kontrol sonucunda kullanım açısından uygun bulunmuştur
Mavi	Hafif kusurlu	Takip edilmesi ve giderilmesi gereken hafif uygunsuzluklar vardır
Sarı	Kusurlu	Belirlenen süre içinde giderilmesi gereken önemli uygunsuzluklar vardır
Kırmızı	Güvensiz	Asansör güvenli kullanım şartlarını karşılamamaktadır

Resmi bilgi etiketi en az 16 × 8 cm boyutunda hazırlanır. Kabin içinde kullanıcıların rahatça görebileceği şekilde kumanda panelinin çevresine, ayrıca ana duraktaki dış çağrı panelinin yanına veya durak kapısı kasasına iliştirilir. Etiket üzerinde sahteciliği önlemeye yönelik doğrulama kodu, karekod veya benzeri bir doğrulama alanı bulunabilir.

Renkli etiket bakım firması tarafından hazırlanamaz. Etiketin rengi değiştirilmemeli, üzeri kapatılmamalı ve kontrol tarihi kullanıcıdan gizlenmemelidir. Özellikle kırmızı etiketli bir asansörün üzerine bakım firmasının yeşil renkli tanıtım etiketi yapıştırılması ciddi bir yanlış anlaşılmaya neden olabilir.

Levhaların Yerleşimi ve Okunabilirliği

Kabin içindeki levhaların yalnızca mevcut olması yeterli değildir. Bilginin kullanıcı tarafından görülebilir ve anlaşılabilir olması gerekir.

Doğru bir yerleşimde şu noktalara dikkat edilmelidir:

• Kapasite plakası göz hizasına yakın ve rahat okunabilir bir yerde olmalıdır.
• Kumanda butonlarının, kat göstergesinin veya alarm sisteminin üzeri kapatılmamalıdır.
• Resmi etiketlerin üzerine reklam, kampanya veya bakım hatırlatma etiketi yapıştırılmamalıdır.
• Yazılar kabin aydınlatması altında rahatça seçilebilmelidir.
• Metal yüzeyde yansıma nedeniyle okunamayan yazı tiplerinden kaçınılmalıdır.
• Levha temizlik sırasında silinmeyecek ve günlük kullanımda kolayca sökülmeyecek malzemeden üretilmelidir.
• Kabin dekorasyonu değiştirildiğinde eski levhalar teknik veriler kontrol edilmeden atılmamalıdır.
• Birden fazla eski periyodik kontrol etiketi görüntü kirliliği oluşturacak şekilde üst üste bırakılmamalıdır; güncel etiket açıkça seçilebilmelidir.

Kapasite plakası için temel mevzuatta belirli bir standart ölçü verilmek yerine kolay görülebilirlik esas alınır. Bu nedenle çok küçük puntoyla hazırlanmış, dekoratif desenlerin içinde kaybolan veya kabin tavanına yakın yerleştirilen bir plaka uygun bir çözüm değildir.

Firma, Teknisyen ve Bina Yöneticisinin Sorumlulukları

Asansör monte eden veya yetkili servis

Asansörü piyasaya arz eden taraf, asansörün teknik kapasite bilgileri ile CE işaretlemesinin doğru olmasını sağlamalıdır. Bakım sırasında plaka bilgilerinin teknik dosyayla uyuşmadığı görülürse konu yazılı olarak bina sorumlusuna bildirilmelidir.

Bakım teknisyeni

Teknisyen aylık bakım sırasında yalnızca mekanik ve elektriksel parçaları kontrol etmemelidir. Kabin içindeki işaretlerin durumu da gözle incelenmelidir:

• Kapasite plakası yerinde mi?
• Kilogram ve kişi sayısı okunuyor mu?
• Kimlik numarası etiketi zarar görmüş mü?
• Güncel periyodik kontrol etiketi görünür mü?
• Etiketlerin üzeri boya, reklam veya kaplama ile kapanmış mı?
• Bakım firması değiştiyse eski acil iletişim numarası hâlâ kabinde mi?

Tespit edilen eksiklikler bakım formuna yazılmalı ve mümkünse fotoğrafla kayıt altına alınmalıdır.

Bina yöneticisi

Bina yöneticisi, kabin yenilemesi veya temizlik çalışması sırasında resmi etiketlerin korunmasını sağlamalıdır. Kimlik etiketi kaybolmuşsa bakım firmasına ve ilgili A tipi muayene kuruluşuna bilgi verilmelidir. Renkli kontrol etiketi zarar gördüğünde ise bina yöneticisi kendi imkânıyla yeni etiket bastırmamalıdır.

Bakım ve kontrol kayıtlarını Asansorex gibi bir bakım takip yazılımında fotoğraflı olarak saklamak, hangi tarihte hangi etiketin bulunduğunu ve eksikliğin ne zaman bildirildiğini kolayca göstermeye yardımcı olur.

Kabin İçi Levha Kontrol Listesi

Bakım firmaları ve bina yöneticileri aşağıdaki kontrolü düzenli olarak uygulayabilir:

1. Kapasite plakasındaki kilogram değerini teknik belgelerle karşılaştırın.
2. Azami kişi sayısının açıkça yazıldığını kontrol edin.
3. CE işaretinin görünür ve zarar görmemiş olduğundan emin olun.
4. Asansör kimlik numarasının kabinde bulunduğunu doğrulayın.
5. Kimlik etiketinin kolayca sökülmeyecek durumda olduğunu kontrol edin.
6. Güncel periyodik kontrol etiketinin rengini ve tarihini inceleyin.
7. Kabin içi etiket ile ana duraktaki etiketin birbiriyle uyumlu olup olmadığına bakın.
8. Resmi etiketlerin reklam veya kaplama altında kalmadığını kontrol edin.
9. Acil iletişim numarasını aramadan veya kayıtlarla karşılaştırarak güncelliğini doğrulayın.
10. Eksikliği bakım formuna, tarih ve fotoğrafla kaydedin.

Bu kontrol birkaç dakika sürmesine rağmen denetim öncesinde önemli eksikliklerin erken fark edilmesini sağlar.

Sık Yapılan Hatalar

En sık karşılaşılan sorunlardan biri, kabin dekorasyonu yenilenirken kapasite plakasının çöpe atılmasıdır. Yeni plaka hazırlanırken de eski bilgiler doğrulanmadan tahmini değerler yazılır.

Diğer yaygın hatalar şunlardır:

• Kilogram bilgisinin bulunmasına rağmen kişi sayısının yazılmaması
• Kapasite değerinin teknik dosyadan farklı olması
• CE işaretinin dekoratif folyo altında kalması
• Asansör kimlik etiketi yerine bakım firmasının cihaz kodunun kullanılması
• Periyodik kontrol etiketinin kabin içinde görünmeyen bir noktaya yapıştırılması
• Kırmızı veya sarı etiketin kullanıcıdan gizlenmesi
• Güncel olmayan bakım firması telefonunun kabinde bırakılması
• Resmi etikete benzeyen renkli firma etiketleri hazırlanması
• Hasarlı kimlik etiketinin yetkisiz şekilde yeniden basılması

Bu hatalar yalnızca görsel düzensizlik değildir. Yanlış kapasite bilgisi kullanıcı güvenliğini etkileyebilir; resmi etiketlerin kaybolması ise asansörün kontrol ve kayıt geçmişinin izlenmesini zorlaştırır.

Sıkça Sorulan Sorular

Kabin içi kapasite levhası zorunlu mudur?

Evet. Her asansör kabininde beyan yükünü kilogram cinsinden ve taşınabilecek azami yolcu sayısını açıkça gösteren, kolay görülebilen bir plaka bulunmalıdır.

Bakım firması renkli muayene etiketi basabilir mi?

Hayır. Yeşil, mavi, sarı veya kırmızı resmi bilgi etiketi periyodik kontrolü gerçekleştiren A tipi muayene kuruluşu tarafından iliştirilir. Bakım firmasının hazırladığı etiket resmi kontrol etiketi yerine geçmez.

Asansör kimlik numarası kaybolursa ne yapılmalıdır?

Bina sorumlusu durumu bakım firmasına ve ilgili A tipi muayene kuruluşuna bildirmelidir. Kimlik etiketi, kayıtlar doğrulanarak yetkili kuruluş üzerinden yenilenmelidir.

Bakım firmasının telefon numarası kabinde bulunmak zorunda mı?

Acil iletişimin sağlanması son derece önemlidir; ancak bakım firmasının reklam veya iletişim etiketi, kapasite plakası ve resmi kontrol etiketiyle aynı hukuki niteliğe sahip değildir. İletişim bilgisi resmi işaretleri kapatmayacak şekilde yerleştirilmelidir.

Kapasite levhası kabin yenilenirken değiştirilebilir mi?

Fiziksel olarak yenilenebilir; ancak üzerindeki teknik değerler değiştirilemez veya tahmini olarak yazılamaz. Yeni plaka hazırlanmadan önce teknik dosya, uygunluk beyanı ve tescil bilgileri kontrol edilmelidir.

Yeşil etiket bulunan asansörde kapasite plakası eksik olabilir mi?

Yeşil etiket, ilgili periyodik kontrolün sonucunu gösterir. Kapasite levhasının sonradan sökülmesi veya zarar görmesi mümkündür. Bu nedenle yeşil etiket bulunması, kabin içindeki diğer işaretlerin ayrıca kontrol edilmesine engel değildir.

Özet

Kabin içi bilgilendirme levhası, yalnızca firma adı yazan dekoratif bir plaka değildir. Asansör kabininde en azından beyan yükü ve azami yolcu sayısı açıkça görülmeli; CE işareti, asansör kimlik numarası ve güncel periyodik kontrol etiketi korunmalıdır.

Asansör monte eden teknik ve uygunluk bilgilerinden, A tipi muayene kuruluşu resmi kimlik ve kontrol etiketlerinden, bina sorumlusu ise özellikle kimlik etiketinin korunmasından sorumludur. Bakım firmasının görevi, bu işaretleri düzenli olarak kontrol etmek, eksiklikleri belgelemek ve bina yöneticisini zamanında bilgilendirmektir.

Kabin içi levha kontrollerinin fotoğraflı bakım kayıtlarıyla birlikte Asansorex üzerinden takip edilmesi, eksiklerin unutulmasını önler ve denetim sırasında asansörün bakım geçmişinin hızlıca sunulmasını kolaylaştırır.