Sarı Etiket Ne Anlama Gelir? Yapılacaklar

İÇERİK (MARKDOWN)

Sarı Etiket Nedir?

Asansörlerde görülen sarı etiket, periyodik kontrol sonucunda asansörün “kusurlu” olarak değerlendirildiğini gösteren bilgi etiketidir. Bu etiket, asansörün tamamen güvenli ve kusursuz olmadığını; belirli uygunsuzlukların tespit edildiğini ve bu uygunsuzlukların belirlenen süre içinde giderilmesi gerektiğini anlatır.

Türkiye’de asansörler, ilgili idareyle protokol yapan A tipi muayene kuruluşları tarafından periyodik olarak kontrol edilir. Kontrol sonucunda asansöre yeşil, mavi, sarı veya kırmızı bilgi etiketi iliştirilir. Genel sınıflandırmada yeşil etiket uygun, mavi etiket hafif kusurlu, sarı etiket kusurlu, kırmızı etiket ise güvensiz asansör anlamına gelir. ([Gazi İş Sağlığı ve Güvenliği][1])

Sarı etiket, kırmızı etiket kadar ağır bir güvenlik riski anlamına gelmez; ancak “önemsizdir, kullanılmaya devam edilebilir ve sonra bakılır” şeklinde de yorumlanmamalıdır. Çünkü sarı etiketli asansörde tespit edilen eksikler, zamanında giderilmezse takip kontrolünde daha ciddi idari sonuçlara ve kullanım kısıtlamalarına yol açabilir.

Bu yazıda sarı etiketin ne anlama geldiğini, bina yöneticisinin ne yapması gerektiğini, bakım firmasının nasıl hareket etmesi gerektiğini ve teknisyenin sahada hangi noktalara dikkat etmesi gerektiğini pratik bir dille ele alacağız.

Sarı Etiket Hangi Durumlarda Verilir?

Sarı etiket, periyodik kontrol sırasında asansörde kusurlu durumlar tespit edildiğinde verilir. Buradaki “kusur” ifadesi, asansörün mevcut haliyle bazı teknik veya güvenlik kriterlerini tam karşılamadığını gösterir.

Bu kusurlar her asansörde aynı olmak zorunda değildir. Binanın yaşı, asansörün tipi, önceki bakım geçmişi, modernizasyon durumu, kapı sistemi, kuyu dibi güvenliği, makine dairesi düzeni ve elektriksel koruma yapısı gibi birçok konu rapor sonucunu etkileyebilir.

Sarı etikete yol açabilecek genel durumlara örnek olarak şunlar verilebilir:

• Kapı kilitleriyle ilgili uygunsuzluklar
• Kabin içi aydınlatma veya acil aydınlatma eksikleri
• Uyarı levhalarının eksik veya okunmaz olması
• Kuyu dibi, kuyu üstü veya makine dairesinde düzen sorunları
• Elektrik panosunda koruma, etiketleme veya bağlantı eksikleri
• Acil haberleşme sisteminin sağlıklı çalışmaması
• Fren, regülatör, tampon veya güvenlik ekipmanlarında kontrol gerektiren bulgular
• Kat seviyeleme hassasiyetinde sorunlar
• Bakım kayıtlarının eksik veya düzensiz olması
• Kullanıcı güvenliğini etkileyebilecek fakat “güvensiz” sınıfına alınmamış eksiklikler

Burada önemli nokta şudur: Sarı etiketin gerçek nedeni, sadece etikete bakarak anlaşılamaz. Asıl belirleyici belge periyodik kontrol raporudur. Bu raporda hangi uygunsuzlukların tespit edildiği, hangi maddelerin düzeltilmesi gerektiği ve takip kontrolü sürecinin nasıl işleyeceği yer alır.

Sarı Etiket, Mavi ve Kırmızı Etiketten Nasıl Ayrılır?

Bina yöneticileri ve apartman sakinleri çoğu zaman renklerin anlamını karıştırabilir. Özellikle mavi etiket ile sarı etiket arasındaki fark net bilinmediğinde, yapılacak işler ertelenebilir. Oysa sarı etiket, mavi etikete göre daha ciddi bir uyarıdır.

Aşağıdaki tablo, etiket renklerinin genel anlamını sade şekilde özetler:

Etiket Rengi	Genel Anlamı	Risk Seviyesi	Bina Yöneticisi İçin Öncelik
Yeşil Etiket	Uygun asansör	Düşük	Periyodik bakım ve kayıt düzeni sürdürülür
Mavi Etiket	Hafif kusurlu asansör	Orta-düşük	Eksikler planlı şekilde giderilir
Sarı Etiket	Kusurlu asansör	Orta-yüksek	Rapor hemen incelenir, bakım firmasıyla aksiyon alınır
Kırmızı Etiket	Güvensiz asansör	Yüksek	Kullanım ciddi şekilde değerlendirilir, idari süreç takip edilir

Sarı etiketli bir asansörde temel yaklaşım şu olmalıdır: “Asansör çalışıyor olabilir, fakat kontrol raporuna göre giderilmesi gereken kusurlar var.” Bu nedenle sarı etiket, apartman panosuna asılıp unutulacak bir belge değil; aksiyon başlatılması gereken bir uyarıdır.

Kırmızı etiketli asansörlerde süreç daha kritik ve daha acildir. Sarı etikette ise bina sorumlusu, bakım firması ve varsa asansör monte eden/yetkili servis birlikte hareket ederek eksikleri zamanında kapatmalıdır. Genel uygulamada sarı etiketli asansörlerde uygunsuzlukların belirlenen süre içinde giderilmesi ve takip kontrolünün yapılması beklenir. Bazı muayene kuruluşları ve belediye duyurularında sarı etiketli kusurlu asansörler için 120 günlük iyileştirme süreci belirtilir. ([andmuayene.com][2])

Sarı Etiket Alan Binada İlk 24 Saatte Ne Yapılmalı?

Sarı etiket görüldüğünde panik yapmak doğru değildir; fakat süreci ağırdan almak da ciddi hatadır. İlk yapılması gereken, etiketin fotoğrafını çekip periyodik kontrol raporunu temin etmektir.

Bina yöneticisi veya apartman yönetimi şu adımları izlemelidir:

1. Periyodik kontrol raporunu alın. Sadece etiket rengine bakarak karar vermeyin. Hangi kusurlar yazılmış, hangi ekipmanlar için düzeltme istenmiş, net şekilde inceleyin.
2. Bakım firmanızla aynı gün iletişime geçin. Raporu bakım firmasına gönderin ve yazılı değerlendirme isteyin.
3. Kusurları önceliklendirin. Kullanıcı güvenliğini doğrudan etkileyen maddeleri ilk sıraya alın.
4. Teklif ve iş planı oluşturun. Parça değişimi, revizyon, ayar veya temizlik gibi işlemler ayrı ayrı planlanmalıdır.
5. Apartman sakinlerini bilgilendirin. Gereksiz panik oluşturmadan, asansörün kontrol edildiğini ve eksiklerin giderileceğini duyurun.
6. Yapılan işlemleri kayıt altına alın. Fatura, servis formu, fotoğraf, parça değişim kaydı ve teknisyen notları saklanmalıdır.
7. Takip kontrol tarihini kaçırmayın. Eksikler giderildikten sonra ilgili muayene kuruluşu veya idare sürecine göre takip kontrol planlanmalıdır.

Bu noktada özellikle bakım firmaları için kayıt düzeni çok önemlidir. Hangi kusur için hangi işlem yapıldı, hangi teknisyen sahaya gitti, hangi parça değişti ve bina yönetimine hangi bilgi verildi gibi detaylar sonradan aranır. Bu bakım kayıtlarını kâğıt formlar yerine Asansorex gibi bir bakım takip yazılımıyla tutmak, hem firma içi iş takibini kolaylaştırır hem de denetim veya takip kontrolü öncesinde geçmiş işlemleri hızlıca görmeyi sağlar.

Bakım Firması Sarı Etiket Sürecinde Nasıl Hareket Etmeli?

Sarı etiket, bakım firması için sadece “eksik listesi” değildir. Aynı zamanda müşteri ilişkisi, teknik sorumluluk ve zaman yönetimi açısından iyi yönetilmesi gereken bir süreçtir.

Bakım firmasının ilk görevi raporu doğru okumaktır. Bazı raporlarda uygunsuzluk açıklamaları teknik ifadelerle yazılır. Bina yöneticisi bu ifadeleri anlamakta zorlanabilir. Bu nedenle bakım firması, rapordaki maddeleri sade bir dille açıklamalı ve hangi işlerin zorunlu, hangi işlerin iyileştirme niteliğinde olduğunu netleştirmelidir.

Teknik İnceleme ve Önceliklendirme

Bakım firması, sarı etiket sonrası sahaya teknik ekip yönlendirmeli ve rapordaki maddeleri yerinde kontrol etmelidir. Bazen raporda yazan uygunsuzluk basit bir etiketleme veya temizlik işi olabilir; bazen de parça değişimi, ayar, elektriksel düzenleme veya daha kapsamlı revizyon gerekebilir.

Önceliklendirme yapılırken şu sıra mantıklı olur:

• Kullanıcı güvenliğini doğrudan etkileyen kusurlar
• Kapı, kilit, fren ve güvenlik devresiyle ilgili uygunsuzluklar
• Acil haberleşme, aydınlatma ve kurtarma sistemleri
• Elektrik panosu ve koruma düzenekleri
• Uyarı levhaları, kayıtlar, temizlik ve düzen eksikleri
• Konfor, ses, titreşim ve kullanım kalitesiyle ilgili ikincil işler

Bu sıralama her bina için değişebilir. Örneğin yoğun kullanılan bir iş merkezinde kapı sistemiyle ilgili bir kusur çok daha hızlı aksiyon gerektirirken, düşük trafikli küçük bir apartmanda bazı işler daha planlı yürütülebilir. Ancak sarı etiketli bir raporda “nasıl olsa süre var” düşüncesiyle hareket etmek doğru değildir.

Bina Yönetimine Net Teklif Sunma

Sarı etiket sonrası bakım firmasının verdiği teklif açık, anlaşılır ve raporla uyumlu olmalıdır. “Revizyon yapılacak” gibi genel bir ifade yerine, hangi kusur için hangi işlem yapılacağı yazılmalıdır.

İyi hazırlanmış bir teklif şu bilgileri içermelidir:

• Periyodik kontrol raporundaki ilgili madde
• Yapılacak teknik işlem
• Kullanılacak parça veya malzeme
• Tahmini işçilik süresi
• Asansörün ne kadar süre devre dışı kalabileceği
• İşlem sonrası takip kontrol için hazır olma durumu
• Garanti veya servis açıklaması

Bu yaklaşım, hem bina yöneticisinin karar vermesini kolaylaştırır hem de bakım firmasını olası anlaşmazlıklara karşı korur.

Bina Yöneticisi İçin Pratik Kontrol Listesi

Sarı etiket alan bir binada yönetici, teknik detayların tamamını bilmek zorunda değildir. Ancak sürecin takip sorumluluğu bina yönetimindedir. Bu nedenle yöneticinin elinde basit bir kontrol listesi olması işleri kolaylaştırır.

Kontrol Noktası	Yapıldı mı?	Not
Sarı etiket fotoğrafı çekildi		Etiket tarihi net görünmeli
Periyodik kontrol raporu alındı		Tüm sayfalar kontrol edilmeli
Bakım firmasına rapor iletildi		Yazılı iletim tercih edilmeli
Teknik keşif yapıldı		Servis formu alınmalı
Eksikler için teklif alındı		Rapor maddeleriyle eşleşmeli
Apartman yönetimi karar verdi		Karar defteri veya yazılı onay tutulmalı
İşlemler tamamlandı		Fotoğraf ve servis kaydı saklanmalı
Takip kontrol planlandı		Süre kaçırılmamalı
Sonuç raporu arşivlendi		Dijital ve fiziksel kayıt tutulmalı

Bina yöneticisi için en kritik konu, sözlü takip yerine yazılı takip yapmaktır. Telefonla konuşulan işler unutulabilir; fakat rapor, teklif, onay, servis formu ve fatura düzenli tutulursa hem apartman sakinlerine hem de denetim tarafına karşı süreç daha şeffaf yürür.

Sarı Etiketli Asansör Kullanılmaya Devam Edilir mi?

Bu sorunun tek bir cümlelik cevabı yoktur. Çünkü sarı etiket, kırmızı etiket gibi doğrudan “güvensiz” sınıflandırması değildir; ancak asansörde kusur bulunduğu anlamına gelir. Bu nedenle kullanım kararı, rapordaki kusurların niteliğine, bakım firmasının teknik değerlendirmesine ve ilgili idarenin uygulamasına göre ele alınmalıdır.

Genel yaklaşım şudur: Sarı etiketli asansörde tespit edilen kusurlar zamanında giderilmeli, riskli bulgular varsa bakım firması bina yönetimini açıkça uyarmalıdır. Özellikle kapı kilidi, fren, güvenlik devresi, acil haberleşme veya kullanıcı güvenliğini doğrudan etkileyen maddeler varsa “çalışıyor, sorun yok” mantığıyla devam etmek doğru değildir.

Bina yöneticisinin burada yapması gereken, bakım firmasından yazılı teknik görüş almaktır. Eğer bakım firması belirli bir kusur nedeniyle asansörün kullanımının sınırlandırılmasını veya geçici olarak durdurulmasını öneriyorsa, bu öneri ciddiye alınmalıdır. Çünkü asansör kazalarında “etiket vardı ama işlem yapılmadı” durumu yönetim açısından ciddi sorumluluk doğurabilir.

Sarı Etiket Sonrası En Sık Yapılan Hatalar

Sahada en çok görülen sorun, sarı etiketin hafife alınmasıdır. Asansör çalışmaya devam ettiği için apartman sakinleri ve bazı yöneticiler süreci erteleyebilir. Ancak bu yaklaşım takip kontrolünde daha büyük sorunlara yol açabilir.

En sık yapılan hatalar şunlardır:

• Periyodik kontrol raporunu okumadan sadece etikete bakmak
• Bakım firmasına raporu geç iletmek
• “Nasıl olsa çalışıyor” diyerek eksikleri ertelemek
• Teklif almadan sözlü onayla işlem yaptırmak
• Yapılan işlemleri servis formuyla kayıt altına almamak
• Parça değişimlerinde fotoğraf ve belge saklamamak
• Takip kontrol tarihini kaçırmak
• Apartman sakinlerine yanlış veya eksik bilgi vermek
• Sarı etiketi mavi etiket gibi değerlendirmek
• Her uygunsuzluğu aynı önemde sanmak

Bu hataların çoğu iletişim ve kayıt eksikliğinden kaynaklanır. Özellikle birden fazla bina ile çalışan bakım firmaları için süreçler hızla karışabilir. Asansorex gibi dijital bakım takip çözümleri, sarı etiketli binaları ayrı iş akışıyla takip etmeye, rapor ve servis kayıtlarını düzenli saklamaya ve teknisyen süreçlerini daha kontrollü yürütmeye yardımcı olabilir.

Teknisyen Sahada Nelere Dikkat Etmeli?

Teknisyen için sarı etiketli asansör, normal aylık bakım ziyaretinden farklı değerlendirilmelidir. Çünkü bu ziyarette amaç sadece rutin bakım yapmak değil, periyodik kontrol raporunda yazan kusurları gidermeye yönelik teknik çalışma yapmaktır.

Sahaya giden teknisyen şu noktalara dikkat etmelidir:

• Rapor maddelerini işe başlamadan önce tek tek okumalıdır.
• Rapor ile sahadaki gerçek durumu karşılaştırmalıdır.
• Yapılan her işlem servis formuna açık şekilde yazılmalıdır.
• Değişen parçaların eski ve yeni durumları mümkünse fotoğraflanmalıdır.
• Kullanıcı güvenliğini etkileyen yeni bir risk görülürse firma yetkilisine bildirilmelidir.
• İş bitiminde bina yöneticisine yapılan işlemler sade şekilde anlatılmalıdır.
• Takip kontrol öncesi eksik kalan madde varsa açıkça not edilmelidir.

Teknisyenin rapora uygun çalışması, takip kontrol başarısını doğrudan etkiler. Sadece arızayı gidermek değil, muayene raporunda belirtilen uygunsuzluğu gerçekten kapatmak gerekir. Örneğin raporda “uyarı levhası eksik” yazıyorsa sadece sözlü bilgi vermek yeterli değildir; levhanın uygun yere takılması ve görünür olması gerekir. Raporda “acil haberleşme çalışmıyor” yazıyorsa sistemin gerçekten test edilmesi ve çalışır durumda bırakılması gerekir.

Sarı Etiket Sürecinde Maliyet Nasıl Değişir?

Sarı etiket sonrası maliyet, uygunsuzlukların niteliğine göre değişir. Bazı eksikler düşük maliyetli düzenleme işleriyle çözülebilirken, bazı durumlarda parça değişimi veya kapsamlı revizyon gerekebilir.

Genel uygulamada maliyeti etkileyen başlıca unsurlar şunlardır:

• Asansörün yaşı ve tipi
• Hidrolik veya elektrikli olması
• Kapı sisteminin durumu
• Makine dairesi veya makine dairesiz yapı
• Yedek parça bulunabilirliği
• Rapor maddelerinin sayısı
• İşçilik süresi
• Takip kontrol öncesi ek test ihtiyacı
• Binanın kullanım yoğunluğu

Aşağıdaki tablo, fikir vermesi için genel bir sınıflandırmadır. Net maliyet için mutlaka yerinde keşif ve rapor incelemesi gerekir.

İş Türü	Örnek İşlem	Maliyet Etkisi
Basit düzenleme	Levha, etiket, temizlik, kayıt düzeni	Düşük
Elektriksel düzeltme	Pano düzeni, bağlantı kontrolü, koruma elemanları	Orta
Mekanik ayar	Kapı ayarı, seviyeleme, fren kontrolü	Orta
Parça değişimi	Kilit, buton, aydınlatma, acil haberleşme ekipmanı	Orta-yüksek
Kapsamlı revizyon	Güvenlik ekipmanı, pano, kapı sistemi iyileştirmeleri	Yüksek

Bina yöneticisi açısından en doğru yöntem, “en ucuz teklif” yerine “rapordaki kusurları gerçekten kapatan teklif” yaklaşımıdır. Çünkü eksik veya yanlış yapılan bir işlem, takip kontrolünde tekrar kusur olarak dönebilir ve hem zaman hem para kaybı oluşturur.

Sıkça Sorulan Sorular

Sarı etiket asansörün tehlikeli olduğu anlamına mı gelir?

Sarı etiket, asansörün “kusurlu” olarak değerlendirildiğini gösterir. Kırmızı etiket gibi doğrudan “güvensiz” sınıfı değildir; ancak asansörde giderilmesi gereken önemli uygunsuzluklar bulunduğu anlamına gelir. Bu nedenle rapor mutlaka incelenmeli ve bakım firmasıyla aksiyon planı yapılmalıdır.

Sarı etiketli asansör hemen kapatılır mı?

Genel uygulamada sarı etiket, kırmızı etiket gibi doğrudan kullanım dışı bırakma anlamına gelmez. Ancak raporda kullanıcı güvenliğini etkileyen ciddi bulgular varsa bakım firmasının teknik görüşü doğrultusunda kullanım sınırlandırılabilir veya geçici durdurma önerilebilir. Karar rapor içeriğine göre verilmelidir.

Sarı etiket kaç günde düzeltilmelidir?

Uygulamada sarı etiketli, yani kusurlu asansörlerde uygunsuzlukların belirlenen süre içinde giderilmesi ve takip kontrolüne hazır hale getirilmesi beklenir. Birçok uygulamada bu süre 120 gün olarak ifade edilir. Ancak bina yönetimi, ilgili idare ve muayene kuruluşunun bildirimlerini esas almalıdır.

Sarı etiket masrafını kim öder?

Apartman veya site gibi yapılarda asansörün güvenli işletilmesi bina yönetiminin sorumluluğundadır. Bu nedenle sarı etiket sonrası yapılacak düzeltme, bakım, parça değişimi veya revizyon giderleri genellikle bina ortak giderleri kapsamında değerlendirilir. Uygulamada karar, apartman yönetimi ve ilgili mevzuat çerçevesinde alınır.

Bakım firması sarı etiketten sorumlu mudur?

Bakım firması, bakım sözleşmesi kapsamında asansörün düzenli bakımını yapmak, tespit ettiği riskleri bildirmek ve gerekli işlemler için bina yönetimini bilgilendirmekle sorumludur. Ancak periyodik kontrol sonucunda çıkan her kusurun nedeni aynı olmayabilir. Eski tesisat, eksik modernizasyon veya bina yönetiminin onaylamadığı işler de süreci etkileyebilir.

Sarı etiket takip kontrolünde yeşile döner mi?

Evet, raporda yazan uygunsuzluklar doğru şekilde giderilir ve takip kontrolünde asansör uygun bulunursa etiket sonucu iyileşebilir. Ancak tüm kusurların gerçekten kapatılması gerekir. Eksik veya yüzeysel yapılan işler takip kontrolünde tekrar sorun olarak görülebilir.

Özet

Sarı etiket, asansörün periyodik kontrolde kusurlu bulunduğunu gösteren ciddi bir uyarıdır. Kırmızı etiket kadar ağır bir sonuç ifade etmese de bina yöneticisi, bakım firması ve teknisyen için aksiyon gerektirir. İlk yapılacak iş, periyodik kontrol raporunu almak, rapordaki uygunsuzlukları bakım firmasıyla değerlendirmek ve düzeltme planını yazılı şekilde oluşturmaktır.

Bina yöneticisi açısından süreç; rapor, teklif, onay, servis formu ve takip kontrol adımlarının düzenli yürütülmesine dayanır. Bakım firması açısından ise doğru teknik analiz, açık teklif, zamanında müdahale ve kayıtlı çalışma önemlidir. Teknisyen için en kritik nokta, rapordaki her kusuru sahada gerçekten karşılayan işlem yapmaktır.

Sarı etiket ihmal edilirse takip kontrolünde sorun büyüyebilir, ek maliyet oluşabilir ve bina yönetimi zor durumda kalabilir. Doğru yönetildiğinde ise sarı etiket süreci, asansörün daha güvenli, kayıtlı ve sürdürülebilir şekilde işletilmesi için önemli bir fırsata dönüşür.